x

Tvrtko Prvi Kotromanić – najmoćniji bosanski vladar


Na današnji dan umro je bosanski kralj Tvrtko Prvi Kotromanić, najmoćniji bosanski vladar, koji je u Manastiru Mileševi, na grobu Svetog Save, 1377. godine krunisan za kralja Srbije i Bosne.

Tvrtko je 1382. godine svemu tome dodao i titulu kralja Dalmacije, Hrvatske i Primorja.

Krunisan je za kralja Srbije – tada je sebi dodao ime Stefan, dinastičko ime svih Nemanjića, i titulu kralja Srba, Bosne, Primorja i Humske zemlje.

U bici kod Bileće 1388. godine potukao je Turke, a njegova vojska pod vojvodom Vlatkom Vukovićem učestvovala je 1389. u Kosovskoj bici protiv Turaka.

Bio je rodbinski vezan sa Nemanjićima – unuk Jelisavete, kćerke srpskog kralja Stefana Dragutina.

Grb tog bosanskog i srpskog velmože – dva polja podijeljena kosom linijom, sa po tri ljiljana u svakom polju u obliku trougla i u pravoj liniji.

Ljiljan je u srednjovjekovnoj evropskoj heraldici simbol Bogorodice.

Kao gospodar jednog dijela nekadašnjih nemanjićkih posjeda, Tvrtko je smatrao sebe jedinim legitimnim nastavljačem njihove državne tradicije.

U prilog Tvrtkovom identitetu ide i zapis iz jedne povelje.

Tvrtko piše da zemlja njegovih predaka Nemanjića nema svoga pastira i da odlazi u srpsku zemlju želeći da obnovi prijesto svojih roditelja.

Među Srbima je uvreženo mišljenje da je Tvrtko bio veliki pravoslavac. Srpska pravoslavna crkva navodi da je krsna slava kralja Stefana Tvrtka Prvog Kotromanića – Sveti arhiđakon Stefan.

(Srna)

x

ARHEOLOŠKO NALAZIŠTE U KOČIĆEVU


arheolozikocicevo2

Već drugu godinu u lijevčanskom selu Kočićevo, arheolozi iz Republike Srpske i Velike Britanije tragaju za kulturom neolita, mlađeg kamenog doba. Arheološka iskopavanja, koja se rade u sklopu projekta „Eurofarm“ vrijednog milion i po evra, rezultirala su veoma interesantnim pronalascima. -Našli smo puno životinjskih kostiju, keramike, nožiće, strelice. Važan pronalazak je i ljudski skelet, čiji uzorak ćemo poslati na analizu u Oksford- rekla je arheolog u Muzeju RS, Ivana Pandžić. Prošle godine, utvrđeno je da je u Kočićevu postojalo naselje iz petog milenija prije nove ere, a još se traga za pravim oblikom kuće. Ekipu arheologa predvodi dr Mark van der Linden, naučni saradnik Univerziteta u Lesteru, koji je i nosilac projekta “Eurofarm”.

arheolozikocicevo4

Cilj projekta je da što bolje proučimo početak poljoprivrede u ovom regionu- kaže Linden. Dejvid Orton, zooarheolog iz Londona kaže da su na ovom lokalitetu pronađeni izuzetno vrijedni dokazi korišćenja domaćih životinja u obradi zemljišta. -To su ovce, svinje, goveda, a i divlje životinje- navodi Orton. Ovo nalazište je jedno od brojnih u Lijevče polju, kojima se vjerno može rekonstruisati život u davnoj prošlosti. Kustos arheolog Zavičajnog muzeja Gradiška, Bojan Vujinović, kaže da se jednim od najstarijih lokaliteta u Gradišci smatra Jurkovačka pećina, gdje su pronađene alatke iz paleolita, starijeg kamenog doba. Istraživanje u Kočićevu predvodi Muzej Republike Srpske u saradnji sa Arheološkim institutom Univerzitetskog koledža iz Londona. Njihovi partneri su Zavod za zaštitu kulturno-istorijskog i prirodnog nasleđa Republike Srpske, te Zavičajni muzej Gradiška

(info+)

x

Dan oslobođenja Topole 22. april


Na današnji dan 22. aprila 1945. godine oslobođena je Topola od okupatora i domaćih izdajnika, partizanske jedinice prešle su rijeku Vrbas kod Razboja, iz pravca centralne Bosne i Srbije sa zadatkom da oslobode ove krajeve. Istovremeno, iz pravca Banjaluke i Prijedora nastupale su krajiške brigade, pa su sinhronizovanom akcijom oslobodile ove krajeve. Tako je 22. aprila 1945. godine oslobođena Topola.

Iako je Topola bila jako neprijateljsko uporište, partizanske jedinice često su napadale ovo naselje.  Ali partizanske jedinice se nisu mogle zadržati duže vremena na ovim prostorima zbog toga što je ovo područije imalo ogromni značaj za neprijatelja, te je branjeno sa jakim snagama. Ipak su  partizani često napadale neprijatelja. U jednoj od akcija pri napadu na Novu Topolu poginule partizane nisu mogli iznijeti i sahraniti, nego su ih noću sahranjivale omladinske čete po šumarcima.

Poslije oslobođenja, posmrtni ostaci poginulih boraca sakupljeni su i sahranjeni u Gornjoj Topoli, gdje danas postoji spomenik tim poginulim borcima. Prema evidenciji Saveza boraca narodnooslobodilačkog rata, tu je sahranjeno 24 borca.

Život u Windhorstu 1900 godine.


1900 godine izdata je knjiga “Herceg-Bosnom uzduž i poprijeko” pisca Heinrich Rennera u kojoj opisuje tadašnje stanje u Windhorstu kako ga je on vidio. Odlomak iz knjige možete pročitati ovdje kao svjedočanstvo jednoga vremena i kao dio istorije našega mjesta.